Najstarsza w Bydgoszczy apteka została zbudowana w 1590 r. Do roku 1795 była w posiadaniu braci zakonnych. Po sekularyzacji zakonu Jezuitów zabudowania klasztorne przejęło gimnazjum miejskie. W pojezuickim gimnazjum swoją aptekę prowadził dawniejszy jezuita brat Jerzy Kluge. W roku 1794 aptekarz Ludwik Kuhlbronn doniósł królowi, że chciałby od brata Kluge odkupić aptekę. Otrzymał już wtedy od magistratu pozwolenie na założenie apteki. W tym czasie umarł brat Jerzy Kluge, który był głównym spadkobiercą apteki. W czasie czynności spadkowych książę biskup von Hohenzollern unieważnił testament ojca Kluge. Swoją decyzję uzasadnił regułą zakonu jezuitów, która zabraniała gromadzenia majątków i wszelkiego rodzaju dóbr. Cały majątek przejął Kościół. 30 lipca 1795 r. Ludwik Kuhlbronn otrzymał od króla przywilej na założenie apteki medycynalnej. Warunkiem przywileju było przyjęcie inwentarza apteki pojezuickiej. Kuhlbronn podczas wojny porzucił aptekę i uciekł z Bydgoszczy. W roku 1868 aptekarz Ludwik Kupffender wystąpił o przywilej na otwarcie apteki. Prośbę odrzucono. Ludwik Kupffender dokonał kupna apteki dnia 30 września 1808 r. Po jego śmierci aptekę prowadził do roku 1837 Jan Samuel Illing. W 1838 r. aptekę przejmuje pasierb Ludwik E. Kupffender. Od 1873 r. kolejnym właścicielem był Otto Kupfender. Następnym posiadaczem apteki został dr farmacji Alfred Kupffender. Z okazji rocznicy 100-lecia posiadania apteki przez rodzinę Kupffenderów zafundował on w 1909 r. fontannę, która mieściła się przed wejściem do apteki (obecnie fontanna znajduje się przed gmachem Wojewódzkiej i Miejskiej Biblioteki Publicznej im. dr Witolda Bełzy). Rodzina Kupffenderów prowadziła aptekę do roku 1921. W roku 1951 apteka została upaństwowiona i otrzymała nazwę Apteka społeczna nr 15. W 1978 r. wróciła ponownie nazwa i godło APTEKA POD ZŁOTYM ORŁEM. Obecnie apteka zlokalizowana jest pod numerem Stary Rynek 1.

Natalia Gryszówka
Źródło wiedzy: Kalendarz Bydgoski 1985

Początki kościoła związane są ze szpitalem i kaplicą św. Ducha. Szpital i kaplica powstały w miejscu dzisiejszego kościoła w 1448 r. Ufundowane zostały przez obywateli miasta. Szpital otrzymał trzy ogrody,spichrze, łąki i pola. Czerpał z tego dochody potrzebne na jego utrzymanie. Pierwotny drewniany kościół pełnił swą funkcję ponad 100 lat. Nową budowę kościoła rozpoczęto w 1582 r., gdy drewniany kościół był tak zniszczony, że nie nadawał się do użytkowania. Budową murowanego kościoła zajął się Grzegorz Gracza, później Stanisław Diabelek. Świątynię ukończono w 1602 r. W roku 1614 Zofia z Potulic Czarnkowska, Andrzej Rozrażewski i Kasper Zebrzydowski z Więcborka podjęli starania o założenie klasztoru klarysek w Bydgoszczy. 15 maja 1615 r. fundację zatwierdził papież Paweł V. Przełożoną klasztoru została Anna z Rozrażewskich Smuszewska. W latach 1615-1618 trwała budowa klasztoru i dobudowywanie nawy do kościoła św. Ducha. Prezbiterium kościoła klarysek stanowił dotychczasowy kościół św. Ducha. Dobudowano boczną kaplicę z renesansową attyką. Poświęcenie przebudowanego kościoła odbyło się 14 września 1645 r., podczas którego dodano patronów: św. Klarę, św. Wojciecha i św. Barbarę. W 1646 r. Wojciech Łochowski ufundował kaplicę kapłańską. W roku 1651 powstała krata żelazna, która oddzielała prezbiterium od nawy. W 1661 wmurowano w kościele tablicę nagrobną pierwszej przełożonej klasztoru. Na podstawie zarządzenia władz pruskich miała nastapić kasacja klasztoru. Zabudowania klasztorne miały służyć gospodarce miejskiej jako szkoła. W dniu 27 czerwca 1834 r. doszło do częściowego przejęcia klasztoru. W kwietniu 1835 r. zarządzono sekularyzację zakonu i przesiedlenie sióstr do Gniezna. 3 listopada 1835 r. nastapiło oficjalne przejęcie kościoła i zabudowań klasztornych przez władze miejskie. Zabudowania klasztorne przeznaczono na szpital. Kościół pełnił różne funkcje. Najpierw mieściły się w nim magazyny z wagą miejską, następnie Urząd Oczyszczania Miasta. W 1875 stał się siedzibą straży pożarnej. Później Nadnoteckie Towarzystwo Historyczne przechowywało na chórze swoje zbiory. Kościół w czasie I wojny światowej był magazynem ławek z ogrodów miejskich. W prezbiterium i na I piętrze urządzono mieszkania prywatne. Mieściło się w nim także pogotowie ratunkowe. Dopiero w 1920 r. kościół przekazano na cele sakralne. W dawnym gmachu klasztornym mieści się obecnie Muzeum Okręgowe im. Leona Wyczółkowskiego.

Natalia Gryszówka
Źródło wiedzy: Kalendarz Bydgoski 1985

Kościół pojezuicki został wybudowany w 1638 r. W 1834 r. świątynię oddano w użytkowanie niemieckim katolikom. W okresie międzywojennym nabożeństwa odprawiano w języku niemieckim. W dniach 9 i 10 września 1939 r. przed kościołem dokonano egzekucji Polaków. Na początku okupacji władze hitlerowskie stwierdziły, że dotychczasowy ratusz nie odpowiada wymogom reprezentacyjnym narodowosocjalistycznych władz. Powstał nowy projekt ratusza. Przeszkodą stojącą na drodze do jego wybudowania był kompleks starych budynków, wśród których znajdował się kościół pw. św. Ignacego Loyoli. Władze miejskie zwróciły się do władz kościelnych o wyrażenie zgody na jego rozbiórkę. Dziekan bydgoski A. Kaluschke sprzeciwiał się wyburzeniu świątyni. Wielogodzinne rozmowy prowadzone z wikariuszem generalnym doprowadziły do wydania zgody na rozbiórkę. Ostatnie nabożeństwo w kościele odprawiono 8 stycznia 1940 r. Inwentarz kościelny przeniesiono do innych kościołów: do fary, do kościoła św. Wincentego a Paulo, do kościoła św. Antoniego. Ołtarz główny, wykonany z kamienia, zniszczono. Hitlerowska propaganda nie przyznawała się do wyburzenia świątyni. Rozpowszechniała, że jego zniszczenia dokonali angielscy lotnicy. Plany wybudowania nowego ratusza nie doczekały się realizacji.

Źródło wiedzy: „Historia Bydgoszczy 1939-1945” pod redakcją naukową Mariana Biskupa

 

Teatr Miejski
Budynek wzniesiono w 1896 r. według projektu Heinricha Seelinga. Służył niemieckim zespołom. Gdy w 1920 r. Bydgoszcz powróciła do Macierzy, Niemcy przenieśli teatr- „Elysium”- na róg Gdańskiej i Al. Mickiewicza, na zaplecze restauracji „Słowianka”. Natomiast Polacy wprowadzili się do gmachu na pl. Teatralnym. Ostatnie polskie przedstawienie- „Powrót mamy”, wystawiono 31 sierpnia 1939 r. Później w gmachu „zadomowili się” niemieccy aktorzy. Na początku stycznia 1945 r. Teatr Miejski spłonął.

Instytut Rolniczy
Wzniesiono go przy placu Weyssenhoffa w 1906 r. Budynek zaprojektowali Delius, Geogr Andreae oraz Otto Hirt. W czasie okupacji w 1942 r. Niemcy zlikwidowali metalowe ogrodzenie od strony placu Weyssenhoffa. Złom przeznaczono na potrzeby wojenne Rzeszy. Od chwili powstania w budynku mieści się Państwowy Naukowy Instytut Rolniczy. Kilka lat temu gmach przejęła Akademia Bydgoska (obecnie Uniwersytet Kazimierza Wielkiego). Dziś znajduje się tam Instytut Matematyki.